Blönduvirkjun

Blanda er stífluð við Reftjarnarbungu, auk þess sem stíflur eru í Kolkukvísl, þverá Vatnsdalsár, og í Gilsá við Eiðsstaðabungu.

Blöndustífla, sem er grjót- og jarðstífla, ásamt Kolkustíflu mynda aðalmiðlunarlónið Blöndulón. Helstu mannvirki við Blöndulón eru yfirfall, botnrás og lokumannvirki fyrir vatnsveitu.

Vatni er veitt frá aðalmiðlunarlóninu að inntakslóni um 25 km langt kerfi skurða og vatna. Inntakslónið, Gilsárlón, er myndað með stíflu í Gilsá neðan Gilsvatns. Helstu mannvirki við Gilsárlón eru yfirfall og botnrás.

Aðrennslisskurður liggur frá Gilsárlóni að inntaksmannvirki sem er búið ristum, lokubúnaði og geiraloku.

Frá inntakinu liggur 4,0 metra breið stálþrýstipípa að lóðréttu, stálklæddu þrýstiskafti sem leiðir vatnið niður að þremur Francis-vélum í neðanjarðarstöðvarhúsinu.

Frárennslisrör hverflanna opnast í frárennslisgöng sem leiða vatnið aftur í farveg Blöndu. Aðkomugöng liggja að stöðvarhúsinu. Lóðréttur kapla-, loftræsti- og neyðarútgangsskaft liggur frá stöðvarhúsinu upp að spennum og stjórn- og tengivirki á yfirborði.

Frá rafölunum er raforkan flutt um 250 metra langar 11 kV kapallagnir að aflspennum og þaðan að háspennutengivirki. Virkjunin er búin nútímalegum stýri- og varnarbúnaði sem gerir kleift að fylgjast með rekstri og stjórna honum úr fjarlægð.

Verkís sá um hagkvæmniathugun, verkefnaáætlanagerð, fjárhagslega greiningu, gerð útboðsgagna, hönnun mannvirkja, hönnun vélbúnaðarkerfa, mat á umhverfisáhrifum og hönnun rafkerfa.

Áskorunin

Blandavirkjun var þróuð til að nýta orku jökuláa á Norðurlandi með umfangsmiklu vatnsaflskerfi sem samanstendur af miðlunarlónum, stíflum, skurðum, göngum og neðanjarðarstöðvarhúsi.

Verkefnið kallaði á samþættingu flókinna vatnsafls- og raforkumannvirkja til að tryggja áreiðanlega framleiðslu endurnýjanlegrar orku við afskekktar og krefjandi aðstæður.

Lausnin okkar

Verkís veitti heildstæða verkfræðiþjónustu við verkefnið, meðal annars hagkvæmniathuganir, verkefnaáætlanagerð, fjárhagslegar greiningar, umhverfismat, útboðsgögn og þverfaglega verkfræðihönnun.

Þjónustan náði til mannvirkjahönnunar, vélbúnaðarkerfa og rafkerfa og tók meðal annars til stíflna, miðlunarlóna, vatnsveitukerfa, neðanjarðarstöðvarhúss og nútímalegra stýri- og varnarkerfa.

Niðurstaðan

Blandavirkjun er ein af lykilvirkjunum í íslenska raforkukerfinu og framleiðir 910 GWh af endurnýjanlegri raforku á ári með uppsett afl upp á 150 MW.

Með samþættri verkfræði og áratuga reynslu Verkís af vatnsaflsvirkjunum var lagður grunnur að áreiðanlegu og öflugu vatnsaflskerfi sem gegnir áfram mikilvægu hlutverki í sjálfbærri raforkuframleiðslu Íslands.